Türkiye'nin ekonomi verileri ne anlatıyor?

    Titanic Hotels Finans Koordinatörü Melik Yetim
    Köşe yazısını paylaş : | Yazıcı Dostu Gösterim | Arkadaşına Gönder
    ''Sevgili TurizmGünel okurları, Uzunca bir aradan sonra devam eden sezon ve ekonomik beklentiler ile ilgili düşüncelerimi sizlerle paylaşmak istedim.

    Geçtiğimiz hafta pazar günü yapılan seçimlerden sonra siyasi belirsizliğin sona ermesi ile ekonomide mucizeler isteyen kesimleri bekleyen hayal kırıklığı olduğunu belirtmek isterim. Biz ekonomistler ve finansçılar eldeki verilerle hareket ederiz. Bu da bizleri işimizde başarılı yapar. Aksi olduğu takdirde insanlara umut veya karamsarlık satan profesyoneller olmaktan öteye gidemeyiz.

    ENFLASYONUN BU DENLİ ŞAŞMASININ NEDENLERİNDEN BİRİ ENFLASYON

    Öncelikle ele almamız gereken konu hedeflerimizin neresinde olduğumuz. Merkez bankasının Ocak 2018 beklenti anketlerinde yıl sonu enflasyon seviyesi TÜFE % 9,24 idi, Haziran 2018 beklenti anketinde ise TÜFE cari yıl sonu beklentisi % 12,28 e çıktı. Haziran TÜFE rakamı ise yıllık 15,39 olarak beyan edildi. Öyle ise öncelikle şunu bilmemiz gerekir: bu yıl sonunda, sene başında açıklanan % 9,24 seviyeleri görmek imkansız. Beklenebilecek en makul seviye % 16-17 bandı olacaktır. Enflasyonun bu denli şaşmasının temel sebeplerinden bir tanesi ise kurdaki artıştır.

    FAİZLER 19-20 BANDINDA OLACAKTIR

    Yine TCMB‘nin ocak ayındaki beklenti anketine göre yıl sonu USD/TL döviz kuru 4,1156 iken Haziran beklenti anketine göre bu rakam yıl sonu 4,58 e yükseltilmiştir. Bugün itibarı ile ise USD/TL döviz kuru  4,64 tür, benim yıl sonu beklentim 4,70-5.00 bandıdır. Bir de faizlere bakalım o halde. Yine TCMB’nin Ocak ayı beklenti anketine göre Ağırlıklı Ortalama Fonlama Maliyetinin %12,15 olması öngörülmektedir. Haziran ayı beklenti anketinde AOFM % 17,43 olarak yıl sonu için belirlenmiştir. Enflasyon beklentime oranla faizlerin de en iyi ihtimalle bugünkü sevilerinde olması gerektiğini, ancak gerçekçi yaklaşımla % 19-20 bandında olabileceğini de belirtmek isterim. Ekonomideki makro ve mikro verilere ve güçlü bir siyasi irade ile faizlerin aşağı çekilmesinin iki türlü sonucu olacaktır: ya sermaye girişi azalacak ya da var olan sermaye, üretime ve yeni yatırımlara ya da var olan yatırım araçlarına yönelecektir. Üretime ve yeni yatırımlara yönelmesi durumunda üretim ve arz artacak enflasyon düşecek, var olan  yatırım araçlarına yönelmesi durumunda ise spekülatif olarak borsa yükselecek ve döviz borsa denkleminde ülkemizden yine milyonlarca euro veya dolar çıkacaktır.

    İFLASA KADAR GİDEN SÜREÇLER YAŞANABİLİR

    Tüm bu rakamlar ne ifade ediyor diyenleri duyar gibiyim. O halde sade bir vatandaşın anlayabileceği şekilde izah edelim. Para arzının yeterli olmadığı veya sermayenin tabana yayılmak yerine belli bazı kesimlerin elinde toplandığı ekonomilerde, sermaye sahiplerinin veya devlet tarafından arz edilen sermayenin yatırıma veya üretime dönüşmemesi durumunda, yeterli mal ve hizmet üretilememesi sonucu ortaya çıkar. Bu da arz talep dengesinin bozulmasına veya emtialarda yeterli arz olmadığı için ve talep arttığı için emtia fiyatlarının artmasına sebep olur. Bu da enflasyon artışını doğurur. Artan enflasyon sonucunda, fiyatların artışına karşın ihtiyaçlarını karşılaması gereken insanlar ve işletmeler artan fiyatlar karşısında daha fazla nakde ihtiyaç duyar. Bu da faizlerin artmasına neden olur. Bir işletmede nakit döngüsünde sorun çıkmaya başladığı anda artan faizlerden dolayı kar marjları düşeceğinden işletme daha fazla üretmediği sürece, özellikle işletme sermaye eksiği de varsa iflasa kadar gidecek süreçlerle karşı karşıya kalır.

    ÜRETEN TOPLUM OLMA ÖZELLİĞİMİZİ TÜKETEN TOPLUM OLMA YÖNÜNDE YÖNÜNDE KAYBETTİ

    Yukarıdaki yazılanlardan çıkarmamız gereken sonuç şu olmalıdır: Türkiye özellikle 1980 sonrasından başlayarak üreten toplum olma özelliğini tüketen toplum olma yönünde kaybetmiştir. Yapılan yatırımların ülkenin ihtiyacı olan üretime yönelik yatırımlar yerine , Katma Değeri Olmayan yatırımlar olması dolayısıyla yüksek enflasyon, aşırı dış borçlanma, ülke para biriminde aşırı değer kaybı gibi sonuçlarla karşı karşıya kalmıştır.
    Alınan borçlar ile betonarme yatırımların ağırlığı; tarıma dayalı sanayi, enerji sektörü, ağır sanayi yatırımlarının üzerinde kaldığı için talep edilen emtianın yurtiçinde üretimi mümkün olmadığından yurtdışından ithalat yapılarak bu talep açığı kapatılmaya çalışıldı. Çalışıldıkça da borçlanma arttı. Ekonomik dengelere bağlı olarak para değerindeki düşüş ve ödenen faiz nedeni ile her geçen gün dış borçlanma daha fazla arttı.

    ÜRETİME DAYALI EKONOMİYE YÖNELMEK KAÇINILMAZ

    Son 4 yıldır yaşanan siyasi karışıklıklar, darbe teşebbüsü, Avrupa ve dünya ülkeleri ile olan siyasi çatışmalar ekonomide dışa bağımlı olan Türkiye’nin tüm dengelerini alt üst etmiştir. Bundan sonraki yeni dönemde üretime dayalı ekonomi modeline yatırım yapmak kaçınılmazdır. Özellikle yılın 365 günü güneş altında olan ülkemizde GES yatırımları arttırılırsa, içerideki ihtiyacı karşıladıktan sonra ihracat yapabilir konuma dahi gelebiliriz. Tarıma dayalı sanayi modeli ile, üreticinin değil de aracının para kazandığı sistem yıkılarak üreticinin hak ettiği karşılığı aldığı  tüketicinin de bütçesini rahatlatacak fiyatların oluştuğu bir ortam sağlanabilir. Aracıların spekülasyonları nedeni ile her fiyatı artan ürünü dışarıdan ithal etmeye kalktığımızda ise aracılar ve spekülatörler daha fazla kazanmaya başlar. Üretici küserek üretimi bırakır, artan fiyatlar ile enflasyon önü alınamaz bir hale gelir. Bu sadece tarım için değil tüm sektörler için geçerlidir.

    TURİZM İÇİN 10-20 YILLIK PLANLAR YAPILMALI

    Bu tablo içerisinde bacasız sanayi turizm ise en fazla önem verilmesi gereken sektörlerin başında gelmektedir. Türkiye‘ye gelen yabancı turistin kişi başı harcama tutarının şu anda 600 eur seviyesinde. Türkiye’nin hak ettiği turist başına harcamanın İspanya’daki gibi 1.000 eur seviyelerine gelmesi durumunda kısa vadede turizmden 30 milyar dola gelir elde edilmesi; açığın kapatılmasına, istihdama ve nakit döngüsünün artmasına çok büyük katkı sağlayacaktır. Daha önceki dönemlerde özellikle açıklanan istihdam paketleri ile turizme yapılan destekler, 10-20 yıllık programlarla daha ciddi planlanmalı ve sektör yatırımcıları ile daha aktif bir şekilde çalışmalar yürütmeli. Turizm yönetiminde profesyonellerin de yönetime ortak edilmesi bu sektörün önünü açacaktır. Yatırımların planlı ve ekonomik ölçeklere uygun olması durumunda hem boşa yatırım yapılmamış olacak hem de katma değeri yüksek, kişi başı harcamayı arttıracak ürünlerin önü açılacaktır.

    Bu görüşler içerisinde herkes için sezonun bol kazançlı ve ülke ekonomisine olan ciddi kaynağı ve desteği sağlayacak bir sezon geçirilmesini dilerim.''
    Titanic Hotels Finans Koordinatörü
    Melik Yetim

    Kullanıcı Yorumları

    Emrah Sevmiş - 7.07.2018 12:00:46
    İşte turizm sektörünün bu verileri çok dikkatli incelemesi ve ona göre planlama yapması gerekiyor. Koşullar elbette önemli ama koşulları bilip strateji geliştirmek daha önemli.


    Yorum ekleyin



    Adınız :  

     

    Güvenlik Kodu :
    Yenile


     
    Yazarın diğer yazıları :
    Türkiye'nin ekonomi verileri ne anlatıyor?
    2018 turizm ve döviz öngörüleri
    Seni unutmak istiyorum 2016
    Kur savaşları
    Turizmde kurumsallaşma
    Türkiye turizm değerlendirmesi
    Gezi Parkı ve turizm
    Durum, değerlendirme ve strateji
    Samimi bir izlenim
    ITB ardından kısa notlar...
    2016'dan 2017'ye bakış
    Tur operatörlerinin Türk turizmindeki önemi
    Zayıf halkaların güçlülere etkisi
    2013 öngörüleri
    2013 nasıl bir yıl olacak?
    Turizmde değişim
    Ya Mısır'daki olaylar olmasaydı?
    OAD Reizen neden battı?
    Yeni yıl, yeni sezon, yeni heyecan
    Fırtına öncesi sessizlik
    Bir verelim ki, üç alalım!
    Mevcut veriler ışığında turizme hızlı bir bakış
    2016 kabusu mu? Hadi oradan...
    Körler sağırlar birbirini ağırlar
    Turizmde 2016
    Turizm sektörünün güncel sorunları
    Makale Arşivi
    Bizi Takip Edin
    Facebook Twitter
    Turizm'den PORTRELER
    Turizm'den Portreler
    Ahmet Zeki Apalı kimdir?
    HER HAKKI TURİZMGUNCEL.COM'A AİTTİR   ©   COPYRIGHT 2018  ||  Genel RSS  || Güncel RSS  || Sektörel RSS  ||  Marka INTERACTIVE
    Anket
    Bu yıl Türk turizmciler fiyat arttırabilecek mi?

    Evet, yüzde 20
    Evet, yüzde 10
    Evet, yüzde 5
    Fiyatlar değişmez
    Ücretsiz Abone Olun