'HD'ye geri zekalılık da dahil!

Acaba kaç kişi farkında? Ülkemizde turizmin başkenti olarak tanımlanan Antalya’nın bilinen ilk turistik tesisi 1970’li yılların başında (1973) Kemer ‘de açılmış olan İtalyan Valtur Tatil Köyü’dür, ki birkaç yıl sonra (1976) Club Med’e devredilmiştir. Hem Valtur, hem de Club Med ‘her şey dahil’ (HD) çalıştılar ve ülkemize ‘geri zekalı’ turizm uygulamasını getiren, getiren ne kelime, ithal eden işletmeler oldular.

O kadar geri zekalıydılar ki, Kemer Club Med 1980’li yıllarda dünya Club Med ailesi içinde birkaç yıl üst üste en iyi iş yapan tesis olarak seçildi. O dönemde yüksek ücretler ödeyerek Club Med’e gelen geri zekalı turistler, inanılmaz zenginlikteki sofraları, etkinlikleri, eğlenceleri, tertemiz ama tenha denizi bırakarak Antalya’nın sokaklarında dolaşıyor, lokantalarında(!) yiyip içiyor, inanmayacaksınız ama, biricik müzesini ve ören yerlerini dolduruyorlardı. Yetmezmiş gibi, helikopterlerle Kapadokya’ya, Cessna uçaklarla Efes’e günübirlik turlara katılıyorlardı. Bir akademisyen tarafından henüz adı koyulmamış olsa da ‘geri zekalılık’ aşikardı ve  diz boyunu aşmıştı.

HD, turizm serüveninde Türkiye’nin, kentler dışında (Kuşadası Club Med’i hatırlayınız), tanıştığı ilk sistemdir.

Yazmıştım, yinelemekte fayda var. Anadolu dünyanın en karizmatik, en ilginç, en çeşitli, vb. coğrafyasıdır ve  üzerine basarak söylüyorum, ‘butik’ bir coğrafyasıdır. Eğer bir geri zekalılık söz konusu ise, Anadolu’yu bu derinlikte kavrayamamak olmalıdır.

Bu ‘butik’ özellik Anadolu’nun üst kimliğidir ve onu, deyim yerinde ise, dünyanın ‘alakart’ ülkesi olarak tanımlar.  Bu hiçbir koşulda Anadolu’da HD, açık büfe, kitle turizmi uygulanamaz anlamına gelmez. Ancak Anadolu ya da Türk turizmi dendiğinde akla ilk gelenin ‘butik ve bireysel turizm ülkesi’ olması gerektiğinin altını çizer. Eğer bugün Türk turizmi dendiğinde akla öncelikle HD ülkesi geliyorsa, geri zekalılığı burada aramak gerekir.

Ürün kalitesi müşteri niteliğiyle doğrudan ilişkilidir ve her ikisi de çoğul kavramlardır. 5 yıldızlı oteller inşa ederek 5 yıldızlı müşterilere sahip olunamaz. Zamanının koşullarında mütevazi bir tatil köyü olan Club Med’in müşteri profili ile bugünün 7 yıldızlı otellerinin müşteri profilleri karşılaştırılmadan, değişimin nedenleri irdelenmeden kimin ve neyin geri zekalı olduğu anlaşılamaz, olsa olsa geri zekalılık  kronikleşir.

Ey turizm duayenleri, kanaat önderleri...

HD tartışılacaksa eğer, her şeyden önce HD’nin gerçekten bir turizm etkinliği ya da sistemi olup olmadığı tartışılmadır. Turizm ticari bir konudur ancak fazlasını da içerir, kapsar. Eğer ileri sürüldüğü gibi bu sistemde müşteriler otel dışına çıkmıyorlar, yerel toplum ile etkileşime geçmiyorlarsa bu ticaretin kavramına uygun bir durumdur ve ticaret erbabının konusuna dönüşmüştür. AVM dışına çıkmayan ve orada sunulanlardan başkasıyla ilgilenmeyen, etkileşmeyen insanlar turist sayılabilirler mi? Bu durumun turizm kavramına da uygun olduğunu söyleyebilir misiniz? Turizmin turizm olmaktan çıkarılıp ticarete dönüştürüldüğü bir alan Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın değil Ticaret Bakanlığı’nın sorumluluk alanına dahil olmuş demektir.

Neyi tartıştığını bile bilmeyene geri zekalı denebilir mi?

Ben bilmiyorum.


19.08.2017 - 14:34:05
TurizmGuncel.com Yazıcı Dostu Gösterim